Serdecznie zapraszamy do lektury naszej najnowszej publikacji "Olsza II - osiedle nieważne?", pomysł i realizacja: Wiesław Żyznowski, redakcja: Anna Krzeczkowska-Ślusarczyk, opracowanie historyczne: Mateusz Drożdż. Czy można być dumnym...
Olsza II –
osiedle nieważne?
Pomysł i realizacja: Wiesław Żyznowski
Opracowanie historyczne: Mateusz Drożdż
89.00,-
89.00,-
Nostalgia jest główną emocją, z której powstała ta książka – za młodą Olszą II i jej mieszkańcami, za czasami mało fotografowanymi, za socjalistycznymi formami i równością mieszkaniową, za ówczesnymi silnymi i szczerymi reakcjami na najprostsze rzeczy. Wreszcie – za polami, łąkami i strumieniami, które zabudowano osiedlem. Młoda Olsza II dla młodszych mieszkańców oznaczała młodość, dla starszych ważną nowość, a wszystkich ekscytowała. […]
Zamieszczamy tu trzydzieści cztery wspomnienia osób związanych z Olszą II, […] ułożone w takiej kolejności, w jakiej ich autorzy do Rakowic czy później już na osiedle się wprowadzali. Ich łączna opowieść pokazuje linearnie aż do współczesności, jak osiedle się zaczęło, rozwijało i zmieniało. Michał Wiśniewski mówi w wywiadzie o przemianach przestrzennych Krakowa po 1945 roku. Mateusz Drożdż w szkicu historycznym systematyzuje historię osiedla. Publikujemy tu blisko sto siedemdziesiąt zdjęć.
– Wiesław Żyznowski, Od wydawcy
„Łatwo zachwycamy się kamienicami, które wzniesiono w Krakowie na początku XX wieku w stylu secesji […]. Tymczasem to takie miejsca jak Olsza II […] pokazują nam, jak powstał współczesny Kraków, czym jest dzisiaj oraz z jakich elementów składa się jego krajobraz kulturowy.”
– Michał Wiśniewski
Decyzje o budowie Olszy II zapadły pod koniec lat 50. XX wieku. W maju 1958 roku „Dziennik Polski” donosił o kontynuacji zbrojenia terenu pod nowe osiedle mieszkaniowe o nazwie „Olsza” – jeszcze bez numeru pozwalającego na identyfikację. Inwestycję miała poprzedzać budowa kolektora Białuchy, którą planowano sfinansować ze środków lokalnej loterii pieniężnej Lajkonik, a także położenie rurociągu.
W lipcu 1958 roku w gazecie pojawiła się informacja, że DBOR ma rozpocząć w 1959 roku wznoszenie między innymi osiedla Olsza II. Dziennikarze dodali, że tereny pod inwestycję nie są uzbrojone. Projektanci jednak już pracowali – pod koniec 1958 roku przedstawiciele Miastoprojektu zaprezentowali podczas sesji Rady Narodowej Miasta Krakowa opracowania urbanistyczne nowych osiedli. Zgodnie z planami na Olszy II miało być wybudowanych około trzech–czterech tysięcy mieszkań.
– Mateusz Drożdż: Historia pewnego osiedla
89.00,-
89.00,-
| Stron 548 | Format bloku 230 x 155 mm |
| Język polski | Data wydania 2025 |
| Oprawa twarda | Nakład 600 egz. |
89.00,-
Obydwa balkony miały strategiczne położenie. Z tego od północy dało się zobaczyć ulicę Lublańską, która stanowiła wtedy jedną z głównych arterii miasta, chociaż była jednojezdniowa (po jednym pasie ruchu w każdą stronę). Podczas stanu wojennego patrzyłem z tego balkonu, jak nocą przemieszczają się wojska 6 Pomorskiej Dywizji Powietrznodesantowej. Od strony południowej toczyło się z kolei życie osiedlowe dzieci, loggia służyła nam więc do komunikacji. „Grzesiek, idziesz na pole?” – i już wiedziałem, że mnie wołają.
– Grzegorz Misztal z ulicy Miechowity
Z trzeciego piętra naszego mieszkania w kamienicy na Rynku zeszliśmy na parter w bloku na Olszy II. Nie było mowy o kupowaniu nowych rzeczy. Nie powiem, że byliśmy biedni, ale żyliśmy bardzo oszczędnie i skromnie. Aby pomieścić nasze wielkie meble, ojciec musiał je opiłować, częściowo zniszczyć i zmniejszyć. Rozciął duże biurko na pół, środkowy segment wyrzucił, zostawił dwie boczne szafki, piękne biedermeierowskie łoże zostało przycięte. Kroił te meble piłką ręczną.
– Jacek Romanowski z ulicy Miechowity
89.00,-
Spis treści
Pomysł i realizacja
Wiesław Żyznowski
Redakcja
Anna Krzeczkowska-Ślusarczyk
Redaktorzy prowadzący
Anna Krzeczkowska-Ślusarczyk, Urszula Żyznowska
Opracowanie historyczne
Mateusz Drożdż
Konsultacja merytoryczna
Mateusz Drożdż
Autorzy wywiadów
Mateusz Drożdż, Wiesław Żyznowski, Anna Krzeczkowska-Ślusarczyk, Aneta Godynia
Wybór ilustracji
Anna Krzeczkowska-Ślusarczyk, Wiesław Żyznowski
Redakcja i korekta językowa
Paweł Cieślarek, Helena Piecuch, Anna Skóra
Projekt graficzny i skład
Kuba Sowiński
Druk i oprawa
Drukarnia Skleniarz
ISBN: 978-83-977319-0-5
© for this edition Fundacja Rodzinna Żyznowskich, 2025
„[…] Zanim rozebraliśmy nasz budynek, minął pewnie cały rok. W tym czasie dom stał pusty i zamieszkali w nim dzicy lokatorzy. Moja mama czasem tam jeździła, żeby przypilnować, sprawdzić, ale rzeczy i zabytkowe meble, które tam zostawiliśmy, i tak stopniowo znikały.”
– Alicja Skowerska z Rakowic
(kliknij, by zobaczyć wnętrze książki)
Zgłębiaj temat
GALERIA ZDJĘĆ
Olsza II –
w obiektywie
Pawła Mazura
FOTOGRAFIE Z PUBLIKACJI
89.00,-
Nasze książki o regionie
-
Żydzi w Wieliczce. Opowieść dokumentalna
89.00,-Małgorzata Międzobrodzka niniejszą pracą tworzy osnowę faktograficzną dla historii Żydów wielickich. Autorka skorzystała z olbrzymiej ilości materiałów źródłowych: zarówno oryginalnych, niepublikowanych, jak i takich, które ukazały się drukiem. Stworzyła kalendarium społeczności żydowskiej w Wieliczce, którego nikt do tej pory nie ustalił i nie sporządził. Patrzy ona na swoich historycznych bohaterów w jakimś stopniu z zewnątrz, bo przez dokumenty żydowskie i nieżydowskie, które przechowują instytucje i takie, i takie. To potężny zbiór personaliów, który stanowi również bardzo przydatne narzędzie dla wszystkich, którzy mogą w tym regionie szukać swoich przodków.
-
Wieliczanie na opisanych fotografiach
52.50,-Wieliczanie na opisanych fotografiach to trzecia po historyczno-etnograficznych Brzegach i Grabiu pod Niepołomicami oraz Sierczy, dachu Wieliczki pozycja Wydawnictwa Wiesława Żyznowskiego, zarazem pierwszy album fotograficzny z aspiracjami do eseju fotograficznego.
Spis treści
Wiesław Żyznowski: Od Wydawcy
Podziękowania
I. Osiedle
Przemiany przestrzenne Krakowa po 1945 roku. Z historykiem architektury Michałem Wiśniewskim rozmawia Mateusz Drożdż
Mateusz Drożdż
Historia pewnego osiedla. Między (nie)obecnością Olszy II w źródłach a pamięcią zbiorową mieszkańców
ㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤ Część pierwsza. W kontekście miejsca i epoki
ㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤ ㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤ Co to jest Olsza II i skąd się wzięła
ㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤ ㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤ Narodziny osiedla
ㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤ ㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤ Mieszkania pilnie potrzebne
ㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤ ㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤ Między wiejskim rodowodem a miejską aspiracją
ㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤ ㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤ Gdzie to właściwie jest
ㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤ ㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤ Wyznaczone i przyjęte granice
ㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤ ㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤ Bardziej znane rodzeństwo: Ugorek i Wieczysta
ㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤ ㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤ Był folwark, są osiedla
ㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤ ㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤ Kto budował osiedle
ㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤ ㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤ Inwestycje Spółdzielni Mieszkaniowej Wspólnota
ㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤ ㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤ Nazwy ulic
ㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤ Część druga. Blaski i cienie osiedla
ㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤ ㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤ Dawna wieś i jej kres
ㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤ ㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤ Socjalistyczna jakość mieszkań
ㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤ ㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤ Ciepło w mieszkaniach, sadza na ulicach
ㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤ ㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤ Ucho na świat
ㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤ ㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤ Życie codzienne
ㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤ ㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤ Błoto
ㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤ ㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤ Między starym Krakowem a Nową Hutą
ㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤ ㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤ Autobusem do centrum i do Huty
ㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤ ㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤ Mieszkańcy
ㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤ ㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤ Spółdzielnia jako obecnie mało aktywna społeczność
ㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤ ㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤ Praca społeczna
ㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤ ㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤ Od przedszkola do szkoły średniej
ㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤ ㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤ Sklepy i sklepiki
ㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤ ㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤ Zieleń osiedlowa i sąsiedzka
ㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤ ㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤ Wody widoczne, zanikłe i ukryte
ㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤ ㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤ Życie parafialne
ㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤ ㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤ Imperium Zła?
Część trzecia. Wczoraj, dziś i jutro
ㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤ ㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤ Działania instytucji dzielnicowych i miejskich
ㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤ ㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤ Budżet obywatelski
ㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤ ㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤ Rehabilitacja osiedla
ㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤ ㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤ Interesujące miejsca i inne ciekawostki
ㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤ ㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤ Linia tramwajowa i osiedlowe protesty
ㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤ ㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤ Osiedle współcześnie
ㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤ ㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤ Bibliografia
II. Mieszkańcy
Alicja Skowerska z Rakowic
Mieczysław Głąb z ulic Bajana i Ugorek
Zbigniew Ciężak z ulic Ugorek i Meissnera
Irena Krawczyk z ulicy Pilotów
Andrzej Kalemba z ulic Combrowej i Brogi
Ojciec Jan Taff z parafii Najświętszego Imienia Maryi przy ulicy Dzielskiego
Henryka Szura z ulicy Mieszka I
Ireneusz Glaz o budce z warzywami swojej mamy przy ulicy Miechowity
Janina Świadek z ulicy Lublańskiej
Krystyna i Jerzy Szczerbowie z ulicy Miechowity
Łucja Pacyna z ulicy Miechowity
Krystyna Rynkiewicz z ulicy Wileńskiej
Jacek Romanowski z ulicy Miechowity
Grzegorz Misztal z ulicy Miechowity
Bożena Chorąży z ulic Miechowity i Młyńskiej Bocznej
Wojciech Biermański z ulicy Lublańskiej
Piotr Żyznowski z ulicy Miechowity
Wiesław Żyznowski z ulicy Miechowity
Renata Hoeft-Zamarlik z ulicy Miechowity
Jan Chmielewski z ulicy Miechowity
Dorota Kubik z ulicy Miechowity
Krystyna Wójcik z ulic Majora i Młyńskiej
Agata Mamoń-Prokop z ulicy Miechowity
Renata Nastałek z ulic Miechowity, Pilotów i Dzielskiego
Grzegorz Kluczykowski o pracowni ojca, profesora Stanisława Kluczykowskiego, przy ulicy Lublańskiej
Janusz Malicki z ulicy Sadzawki
Julia Turczyńska z ulic Brogi i Młyńskiej
Małgorzata Janiec z ulic Meissnera i Pilotów
Piotr Serek z ulicy Jaśminowej
Monika Banduła z ulicy Meissnera
Dominik Jaśkowiec z ulicy Miechowity
Wojciech Harpula z ulic Środkowej i Młyńskiej
Paweł Wójcik z ulicy Młyńskiej
Weronika Dudek z ulicy Młyńskiej
Źródła ilustracji
